Welk formaat schilderij past boven een bank?

7 min lezen30 augustus 2026

Home › Notities uit het atelier › Leven met het werk › Welk formaat schilderij past boven een bank?

De regel boven een bank is tweederde van zijn breedte, en boven de meeste banken haalt geen enkel staand doek die. Willem van der Krieken werkt uit wat je dan wel doet.

Welk formaat schilderij hoort boven een bank te hangen?

Tweederde tot driekwart van de bankbreedte, met 15 tot 20 cm tussen de bovenkant van de rugleuning en de onderrand. Boven een bank van 180 cm is dat 120 tot 135 cm breed. Elk doek hier is staand en het breedste meet 100 cm, dus boven een bank breder dan 150 cm moet de regel gehanteerd worden in plaats van gevolgd.

  • Breedte is de regel, maar een hoog doek koopt er een deel van terug in hoogte.
  • Onder de helft van de bankbreedte houdt het schilderij op bij de bank te horen.
  • Eén doek plus lege muur verslaat drie kleine, vrijwel altijd.

Tweederde van wat, precies

Markertekening van drie doeken boven hetzelfde bed: te klein, goed, en topzwaar, door Willem van der Krieken

Meet de bank, niet de muur. De verhouding die ter zake doet zit tussen het schilderij en het meubel eronder, want dat is het paar dat het oog als één voorwerp leest. Een muur van drie meter breed met daarop een bank van 180 cm is een probleem van 180 cm.

Technische tekening van een doek boven een bank met maatpijlen voor de bankbreedte, de doekbreedte en de ruimte boven de rugleuning, door Willem van der Krieken
Snijd deze tekening niet aan: SOFA WIDTH loopt langs de onderkant, CANVAS WIDTH langs de bovenkant en GAP langs de rechterzijde, en die pijlen zijn de inhoud.

Onder ongeveer de helft van de bankbreedte komt het doek los. Wat je opmerkt is de lege muur aan weerszijden en niet het schilderij, en geen hoeveelheid zorgvuldig ophangen lost dat op. Boven ongeveer driekwart gaat hij overhangen, en dan ziet het paar topzwaar uit. Tussen tweederde en driekwart lezen bank en doek als één geheel.

Het is dezelfde verhouding als boven een bed, en daarom is het de moeite waard om hem één keer te leren. Het verschil is dat een bank meestal smaller is dan een bed, en dat blijkt hier veel uit te maken.

De tabel: bankbreedte naar doekbreedte

De laatste kolom is het deel dat de meeste maatgidsen weglaten. Elk doek in deze serie is staand of vierkant, en het breedste meet 100 cm, dus hier staat wat dat breedste doek werkelijk beslaat, per bank.

Bank Breedte Tweederde Driekwart Een doek van 100 cm beslaat
Loveseat 140 cm 93 cm 105 cm 71 procent, binnen bereik
Kleine tweezitter 160 cm 107 cm 120 cm 63 procent, net eronder
Tweezitter 180 cm 120 cm 135 cm 56 procent
Driezitter 200 cm 133 cm 150 cm 50 procent
Grote driezitter 220 cm 147 cm 165 cm 45 procent
Extra groot 240 cm 160 cm 180 cm 42 procent
Hoeklengte 260 cm 173 cm 195 cm 38 procent

Lees de laatste twee kolommen samen en de eerlijke conclusie komt van zichzelf: de tweederderegel en deze collectie ontmoeten elkaar bij een bank van ongeveer 150 cm en gaan daarna uiteen. Een gids die iets anders voorwendde zou bij de eerste doorklik naar een schilderij omvallen.

De twee breedste doeken in de serie meten 100 cm over: Lindsey (White Blouse) en Riae (Orange Van), beide 120 × 100 cm. En Riae (Blue Hair) is 100 × 100 cm vierkant. Daaronder beslaat de reeks van 120 × 80 en 100 × 80 het grootste deel van de collectie. De maten staan bij elk schilderij met de hoogte eerst, dus het tweede getal is degene die je tegen de bank houdt.

De ruimte boven de rugleuning, en waar de bovenrand landt

Markertekening van drie wandaanzichten met de ruimte ingemeten tussen een doek en een bank, een hoofdeinde en een dressoir, door Willem van der Krieken

Laat 15 tot 20 cm tussen de bovenkant van de rugleuning en de onderrand van het doek. Meer dan ongeveer 30 cm en de twee voorwerpen gaan los van elkaar; minder dan ongeveer 10 cm en hoofden raken de lijst.

Een rugleuning is meestal 80 tot 90 cm hoog, dus dat zet de onderrand op ruwweg 95 tot 110 cm. Reken van daaruit omhoog en het rekenwerk beslist zichzelf:

Doek Onderrand Bovenrand Plafond nodig voor 30 cm vrije muur
70 × 50 cm 100 cm 170 cm 200 cm
80 × 60 cm 100 cm 180 cm 210 cm
100 × 80 cm 100 cm 200 cm 230 cm
120 × 100 cm 100 cm 220 cm 250 cm

Alles in die tabel gaat onder een gewoon plafond van 260 cm door. Let wel op wat er met de middenlijn gebeurt: een doek van 120 cm met de onderrand op 100 cm heeft zijn midden op 160 cm, en dat is vijftien centimeter boven de ooghoogte van 145 cm bij staan. Boven meubels wint de tussenruimte, en dit is de prijs die hij rekent. In een kamer waar mensen uren zitten: breng de tussenruimte terug naar 15 cm in plaats van het doek hoger te duwen.

Boven een brede bank: drie eerlijke mogelijkheden

Je hebt een bank van 220 cm en een doek van 100 cm. Drie dingen werken en één niet.

Eén: centreer hem en laat de muur leeg. Een staand doek boven een brede bank is een bewuste verticaal, geen mislukte horizontaal. De lege muur aan weerszijden is geen tekort; het is de reden dat de figuur aandacht vasthoudt. Dit is de mogelijkheid die op papier het slechtst uitziet en in de kamer het best.

Twee: koop hoogte in plaats van breedte. Een doek van 120 × 100 zet 1,2 vierkante meter beeld op de muur. Massa is wat het oog werkelijk weegt, en een hoog doek op 45 procent van de bankbreedte leest veel zwaarder dan een breed en dun doek op datzelfde percentage. Ga voor de grootste hoogte die onder je plafond doorkomt.

Drie: geef hem een andere muur. Een brede bankmuur is een horizontaal probleem en dit is een collectie verticale voorwerpen. De schoorsteenboezem, de muur naast de deur, een smal penant: die passen allemaal beter bij een staand doek, en geen van ze vraagt een compromis. Welk doek past op jouw muur maakt hetzelfde rekenwerk voor een kale muur.

Wat niet werkt: twee schilderijen naast elkaar om de breedte te halen. Twee figuren naast elkaar houden op twee mensen te zijn en worden een categorie, en dat is een ander en veel erger statement dan elk van de twee doeken alleen maakt. Hoe je het werk thuis toont maakt dat argument volledig.

Eén doek of meerdere

Eén, boven een bank, vrijwel altijd, en bij figuratief werk in het bijzonder. Een rij verwante beelden leest als een thematische uitstalling; één doek leest als een schilderij dat iemand gekozen heeft.

Wil je meer dan één ding op die muur, combineer het doek dan met iets dat geen tweede schilderij van een mens is: een spiegel, een schap, een tekening, een voorwerp. Die mix is wat voorkomt dat het een verzameling naakten wordt, en dat is de mislukking die niemand plant en iedereen herkent.

Voor je gaat boren

Knip een rechthoek papier op de exacte doekmaat, plak hem boven de bank en laat hem er een dag hangen. Ga op de bank zitten en kijk naar de muur ertegenover; ga daarna in de deuropening staan en kijk ernaar. Dat zijn de twee aanzichten die bestaan, en geen van beide is het aanzicht dat je krijgt terwijl je met een potlood op een stoel staat.

Controleer daarna de muur zelf, voordat de maatvraag een bevestigingsvraag wordt: muursoorten, haken en oplossingen zonder boren behandelt gipsplaat, baksteen en huurmuren. En blijkt de bankmuur sociaal de verkeerde muur voor dit werk in plaats van qua maat, dan geeft waar hang je hem op, kamer voor kamer een oordeel per kamer.

Vragen die mensen stellen

Welk formaat schilderij past boven een bank van 180 cm?

De algemene regel geeft 120 tot 135 cm breed, wat tweederde tot driekwart van de bankbreedte is. Elk doek in deze serie is staand en het breedste meet 100 cm, dus hier haalt niets dat. Centreer een doek van 100 cm als bewuste verticaal, of kies hoogte in plaats van breedte.

Hoeveel ruimte hoort er tussen een bank en een schilderij te zitten?

Tussen 15 en 20 cm van de bovenkant van de rugleuning tot de onderrand van het doek. Meer dan ongeveer 30 cm en het schilderij komt los van de bank; minder dan ongeveer 10 cm en de hoofden van mensen komen bij de lijst.

Kan een schilderij te klein zijn boven een bank?

Ja, en het is de gebruikelijke fout. Onder ongeveer de helft van de bankbreedte registreert het oog de lege muur aan weerszijden in plaats van het schilderij. Eén maat groter is vrijwel altijd de juiste correctie.

Moet ik twee schilderijen boven een bank hangen in plaats van één?

Geen twee van deze. Één groot doek verslaat een tweetal, en bij figuratief werk leest een tweetal als een categorie in plaats van als twee mensen. Wil je een tweede element op de muur, maak er dan iets anders van dan weer een schilderij van een mens.

← Terug naar Leven met het werk

Lees verder

Een eetkamer met een betonnen plafond en een stalen raam, de wand naast de lege plek omcirkeld met open zwarte marker, een pijl vanaf het handschrift ‘empty is the point’, door Willem van der Krieken Leven met het werkWelk doek past op jouw muur? Een maattabel in centimeters Een eetkamer met een betonnen plafond en een stalen raam, de wand onder het betonnen plafond omcirkeld met open zwarte marker, een pijl vanaf het handschrift ‘two are already there’, door Willem van der Krieken Leven met het werkPast een hoog doek op deze muur? Een smalle gang bij daglicht, de nabije wand dicht bij de camera, die wand omcirkeld met open zwarte marker, een pijl vanaf het handschrift ‘stand back twice its height’, door Willem van der Krieken Leven met het werkKijkafstand: wanneer is te dichtbij te dichtbij?

Paint Your Idol

Breek er zelf een open.

Het schilderij van de dag zit achter een muur van steen, en die breek je blokje voor blokje open. Wie speelt krijgt 20% korting op elk schilderij, en elk doek dat je speelt levert winkeltegoed op.

Play

Niveau 1 is gratis oefenen