Open oplage of gelimiteerde oplage: het enige verschil dat telt

Wat een oplage is

Een oplage is een aantal prints waarover besloten is voordat er ook maar één van verkocht is.

Dat is de hele definitie, en al het andere volgt eruit. Het woord doet één ding: het vertelt je of het aantal een feit is of een variabele. Stond het aantal vooraf vast, dan kijk je naar een oplage. Kan het nog veranderen afhankelijk van de vraag, dan niet, wat de advertentie ook zegt.

Let op wat het woord niet doet. Het bevat geen informatie over de grootte van de druk, het papier, de drukker, de kwaliteit van de inkt of de reputatie van wie hem ondertekende. Dat zijn losse vragen en die hebben losse antwoorden.

De open oplage

Een open oplage wordt op afroep gedrukt, voor onbepaalde tijd. Iemand bestelt, een machine drukt, het bestand blijft op de server staan. Verkoopt het beeld tien jaar, dan worden er tien jaar vellen gedrukt.

Zo wordt het grootste deel van de kunst die je online ziet verkocht, en daar is in zichzelf niets oneerlijks aan. Het is goedkoop, het raakt nooit uitverkocht, en wil je voor heel weinig geld een beeld aan de muur, dan doet het zijn werk. Wat je bezit is een kopie van een beeld, en er is geen vast aantal van, nu niet en later niet.

Waar je op moet letten is de woordkeus. Een open oplage die als “exclusief”, “collectible” of “uit het atelier van de kunstenaar” wordt beschreven, wordt aangekleed als iets wat hij niet is. De tekenen die een werkend atelier van een magazijn onderscheiden staan in waar je online erotische kunst koopt zonder bij een printfabriek uit te komen.

De gelimiteerde oplage

Een gelimiteerde oplage heeft een plafond, en dat plafond was gezet voordat er iets verkocht was. Dat moment is het hele verhaal: erna is het aantal een feit in plaats van een variabele. Sommige verkopers schrijven dat plafond op elk vel als een breuk, 12/50, maar die nummering is een conventie en niet de belofte. Wat telt is wanneer het aantal vast kwam te staan en of het nog kan bewegen.

De belofte is smal en precisie is hier op zijn plaats. De verkoper belooft één ding: er komen er niet meer. Hij belooft niet dat de oplage klein is, dat hij uitverkocht raakt, dat hij in waarde stijgt, of dat het beeld niet ook ergens anders in een andere vorm te krijgen is.

In deze winkel is het plafond vijftig per schilderij. Twaalf van de schilderijen hebben een oplage; de rest bestaat alleen als het doek. Elke oplage is één keer gedrukt en wordt niet herdrukt, en dat is een belofte met een prijs eraan die apart wordt behandeld in waarom een gesloten oplage nooit wordt herdrukt.

De twee naast elkaar

De laatste regel is de regel die mensen overslaan. Geen van beide woorden beschrijft het voorwerp. Een prachtig gedrukte open oplage op goed papier verslaat elke keer een slecht gedrukte gelimiteerde, en geen hoeveelheid nummers verandert daar iets aan.

Waarom gelimiteerd niet zeldzaam betekent

Een oplage van vijfhonderd is een gelimiteerde oplage. Een oplage van tweeduizend ook. Beide zijn volkomen legitiem gebruik van het woord, en geen van beide is zeldzaam in enige gewone betekenis van dat woord.

Hier woont het grootste deel van de verwarring op de printmarkt. Kopers lezen “gelimiteerd” en horen “weinig”, verkopers weten dat ze het zo lezen, en het woord doet het werk van een schaarsteclaim zonder dat iemand er een heeft gemaakt. De oplossing is eenvoudig: negeer het woord en vraag om het aantal.

De tweede verwarring is het omgekeerde van de eerste. Een winkel die tien vellen op voorraad toont heeft geen oplage van tien. Voorraad is wat er van de druk over is; de oplage is hoe groot die druk was. Twaalf oplages hier zijn gemaximeerd op vijftig en het meeste van wat gedrukt is is weg, en dat is een uitspraak over wat er verkocht is, niet over hoeveel er ooit gedrukt is.

Drie vragen om te stellen voordat je koopt

Deze werken bij elke winkel, ook bij deze.

Hoeveel worden er gedrukt, en is dat besloten voor of na de eerste verkoop? Een verkoper die de tweede helft niet kan beantwoorden heeft een open oplage met een getal erop.

Is de signatuur met de hand geschreven of meegedrukt? Een meegedrukte signatuur zit in het bestand en wordt met het beeld gereproduceerd. Een geschreven signatuur is er achteraf op gezet, vel voor vel, en dat betekent dat het vel na de pers door de handen van de schilder is gegaan.

Wie drukt hem? Het atelier dat het werk maakte, of een uitbestede dienst die het nooit heeft gezien. Dit bepaalt vrijwel al het andere en het is de vraag die mensen vergeten te stellen.

De twaalf oplages in deze winkel antwoorden alle drie hetzelfde, en je kunt ze een voor een nakijken: de gesigneerde prints, € 35 per stuk. Bij elke print staat wat er van zijn oplage over is. Wil je liever het voorwerp dan het beeld, dan beginnen de originele schilderijen bij € 750 en is er van elk één.

Vragen die mensen stellen

Wat is de oplagegrootte van een kunstprint?

De oplagegrootte is het totale aantal prints dat er ooit van één beeld gemaakt wordt, besloten voordat de eerste verkocht is. Dat is niet hetzelfde als het aantal dat nu beschikbaar is, want dat is simpelweg wat er van die druk over is. In deze winkel is de oplagegrootte gemaximeerd op vijftig per schilderij.

Wat is het verschil tussen een open oplage en een gelimiteerde oplage?

Een open oplage wordt gedrukt zolang mensen hem blijven kopen, dus het totaal kan altijd groeien. Een gelimiteerde oplage heeft een plafond dat vaststaat voordat er iets verkocht is en daar stopt het drukken. Het verschil zit in of het aantal nog een variabele is, niet in hoe groot dat aantal is.

Betekent “gelimiteerde oplage” dat de print zeldzaam is?

Nee. Een oplage van vijfhonderd is ook een gelimiteerde oplage. Het woord vertelt je alleen dat het aantal vooraf vaststond en niet kan groeien. Wil je weten of iets zeldzaam is, negeer dan het woord en vraag om het aantal.

Hoeveel prints zijn er van elk schilderij?

Niet meer dan vijftig. Dat is een plafond en geen telling: een oplage is gemaximeerd op vijftig en kan best kleiner zijn. De vellen worden niet één voor één van een nummer voorzien; wat er bij elke print staat is wat er van zijn druk over is. Twaalf van de schilderijen hebben een oplage; de rest bestaat alleen als het originele doek.